Frezarka, ploter, grawerka - czyli co?

Preview
Seron
Reklama
Reklama

Zadania frezarki, plotera frezującego i grawerki zazwyczaj są podobne, jednak maszyny te mają sporo odmiennych cech. Przyjrzyjmy się z bliska, na czym polegają różnice i w jakich zastosowaniach urządzenia te sprawdzą się najlepiej.

Choć frezarka, ploter i grawerka to maszyny często mylone, to jednak kiedy przychodzi do wyboru i zakupu konkretnego urządzenia, zaczynają się liczyć szczegóły.

Reklama

Frezarka

Frezarka CNC to sterowana komputerowo obrabiarka skrawająca narzędziem obrotowym (frezem). Na typowej frezarce CNC wykonuje się elementy konstrukcyjne i narzędziowe z metali. Używa się jej do obróbki skrawaniem powierzchni płaskich oraz kształtowych, takich jak rowki, gwinty, koła zębate. Frezarki mogą być jednolub wielowrzecionowe. Wśród najczęściej stosowanych należy wyróżnić frezarki: pionowe, poziomie, uniwersalne, do drewna, kół zębatych i gwintów.

Rozróżniamy frezarki do metali, drewna czy tworzyw sztucznych – zauważa Przemysław Kimla, prezes i właściciel firmy Kimla, oferującej frezarki, plotery i grawerki CNC. – Są one produkowane w bardzo różnych wielkościach: od małych frezarek do metali o obszarach roboczych 500 × 300 mm do bardzo dużych maszyn bramowych o obszarach 5 × 20 m. Frezarki do drewna to najczęściej maszyny do rozkroju płyt drewnopochodnych lub tworzyw, o obszarze roboczym 2 × 3 m. Rozmiar wynika tu ze standardowych wielkości handlowych materiałów – dodaje.


 

Jak czytamy w materiałach firmy Kimla, maszyny te służą głównie do frezowania głowicami wielopłytkowymi o średnicach do 300 mm, obróbki frezami palcowymi o średnicach 3–50 mm, wiercenia wiertłami o średnicach 3–40 mm, rozwiercania, pogłębiania i wytaczania. Frezarki mają również możliwość grawerowania, ale w tym wypadku mówimy o maszynach nazywanych frezarko-grawerkami.

Choć są to w zasadzie lekkie frezarki, to tym, co je odróżnia od klasycznej frezarki, jest wrzeciono osiągające prędkości obrotowe rzędu 18, 24 lub 40 tys. obr./min. Wynika to z faktu, że w pracach grawerskich występuje konieczność użycia narzędzi o znacznie mniejszych średnicach (od 0,05 mm), które wymagają dużo większych prędkości obrotowych wrzeciona, tak by osiągnąć odpowiednią prędkość skrawania. Średnice narzędzi używanych we frezarko-grawerkach nie przekraczają 16 mm w obróbce metali i 100 mm w przypadku innych materiałów.

Powiązane firmy

Reklama

Ploter

Przemysław Kimla zauważa, że wielkoformatowe frezarki do płyt czasami są nazywane ploterami, choć jest to błędne nazewnictwo. Jak bowiem podkreśla, ploter to maszyna rysująca, a nie skrawająca. – Pierwsze maszyny tego typu powstawały przez dołożenie do starych ploterów głowicy frezującej, stąd określenie ploter frezujący. Właściwa nazwa takiej maszyny używana w świecie to router – zwraca uwagę Kimla.

Plotery frezujące, a właściwie – trzymając się wspomnianej nomenklatury – routery, to obecnie nowoczesne, uniwersalne maszyny CNC stosowane do wycinania, nacinania, wiercenia i grawerowania w płytach z tworzyw sztucznych, aluminium, kompozytów, a także do cięcia folii, kartonu i papieru.

Często wykorzystywane są w przemyśle reklamowym. W wersjach 3D używa się ich do wykonywania modeli odlewniczych, termoformowania, laminowania oraz modelowania płaskorzeźb i makiet przestrzennych. W ploterach frezujących stosuje się wrzeciona od 0,8 do 18 kW. Opcjonalnie można je wyposażyć także w system bazowania, skaner laserowy lub dotykowy i oś obrotową. Znajdziemy także maszyny posiadające dodatkowe głowice tnące, rysujące, nalewające czy też agregaty kątowe do frezów i pił tarczowych.

Do obróbki twardych materiałów, jak chociażby drewno czy metal, wykorzystuje się także plotery frezująco-tnące, które nie tylko frezują, ale też mają możliwość cięcia – sterowanego komputerowo – z arkusza lub z rolki. Jeszcze lżjeszymi maszynami frezującymi są grawerki mkomputerowe. Służą one przede wszystkim do prac bardzo małymi narzędziami (do 6 mm), najczęściej o geometrii stożkowej.

Grawerka to maszyna do grawerowania, choć zwyczajowo nazywa się tak również małe frezarki. Charakteryzują się one małym obszarem roboczym i wrzecionem o niewielkiej mocy. Chociaż narzędzia grawerskie mają niewielką średnicę, to jednak wymagania dotyczące precyzji są dość wysokie – tłumaczy Przemysław Kimla.

Jak dodaje, grawerka służy do nanoszenia oznaczeń, symboli oraz do tworzenia trójwymiarowych reliefów, matryc i elektrod do drążarek czy tłoczników. Właśnie dlatego w tym wypadku kluczowa jest nie moc wrzeciona (do 2,2 kW), ale stabilność, sztywność, rozdzielczość pozycjonowania i własności dynamiczne systemu sterowania, które powinny być na jak najwyższym poziomie.

Kimla zwraca uwagę, że w grawerkach CNC niezbędna w pracy jest także jedna z funkcji systemu sterowania, którą rzadko spotyka się w innych maszynach, a mianowicie możliwość automatycznego docinania narożników frezem grawerskim. Nabiera to szczególnego znaczenia w przypadku, gdy mamy do czynienia z grawerowaniem na wyskok, czyli grafiką wystającą z tła. Jak czytamy w materiałach firmy, brak tej funkcji powoduje, że każdy ostry kąt wewnętrzny zostanie docięty tylko na dnie, z kolei na powierzchni pozostanie niedocięty łuk o promieniu narzędzia na wysokości szczytu znaku.

Reklama

Tagi artykułu

Zobacz również

Chcesz otrzymać nasze czasopismo?

Zamów prenumeratę
Reklama